නියුට්‍රිනෝ නොපවතියි

නියුට්‍රිනෝ පවතින එකම සාක්ෂිය නැතිවූ බලශක්තිය වන අතර, සංකල්පය ගැඹුරු ක්‍රම කිහිපයකින්ම තමාටම පටහැනි වේ. පරීක්ෂණයක්.

නියුට්‍රිනෝ නොපවතියි

නියුට්‍රිනෝ සඳහා ඇති එකම සාක්ෂිය අතුරුදහන් වූ බලශක්තියයි

නියුට්‍රිනෝ යනු විද්‍යුත් තුර්ය අංශු වේ. මුලින් මෙම අංශු මූලිකව අනාවරණය කළ නොහැකි ගණිතමය අවශ්‍යතාවයක් ලෙස පැවතුණි. පසුව මෙම අංශු වක්‍රීයව අනාවරණය කරන ලද්දේ පද්ධතියක් තුළ අනෙකුත් අංශු උද්‍යෝග වීමේදී අතුරුදහන් වූ ශක්තිය මැන බැලීමෙනි.

ඉතාලි-ඇමරිකානු භෞතික විද්‍යාඥ එන්‍රිකෝ ෆර්මි නියුට්‍රිනෝව විස්තර කළේ මෙසේ ය:

සලකුණක් හෝ සටහනක් නොතබා ආලෝක වර්ෂ ගණනක් වශයෙන් ගෙනයන ඊයම් ප්‍රමාණයක් හරහා ගමන් කරන ගොස්ට් අංශුවක් (භූත කණිකාවක්).

නියුට්‍රිනෝ බොහෝවිට භූත අංශු ලෙස විස්තර කෙරෙන්නේ ඒවා ද්‍රව්‍ය හරහා අනාවරණය නොවී ගමන් කරන අතර අපගමනය වීම (හැඩය වෙනස් වීම) මගින් විවිධ ස්කන්ධ ප්‍රභේද තුනකට (m₁, m₂, m₃) පරිවර්තනය වන බැවිනි. මෙම ප්‍රභේද රස තත්ත්‍ව (νₑ ඉලෙක්ට්‍රෝන, ν_μ මියුඔන් සහ ν_τ ටවු) ලෙස නම් කර ඇති අතර, ඒවා විශ්වීය ව්‍යුහ පරිවර්තනයේදී එළිදරව් වන අංශුවල ස්කන්ධය සමඟ සහසම්බන්ධ වේ.

එළිදරව් වන ලෙප්ටෝන පද්ධතික දෘෂ්ටිකෝණයකින් ස්වයංක්‍රීයව හා ක්‍ෂණිකව උද්‍යෝග වෙයි. නියුට්‍රිනෝව ඒවා උද්‍යෝග වීමට හේතුවන බවට උපකල්පනය නොකෙරුවහොත් මෙය සිදුවනු ඇත. නියුට්‍රිනෝව ශක්තිය හිස් අවකාශයට පියාඹන ආකාරයෙන් හෝ පරිභෝජනය සඳහා ශක්තිය ගෙනෙන ආකාරයෙන් මෙය කරයි. එළිදරව් වන ලෙප්ටෝන විශ්වීය පද්ධතික දෘෂ්ටිකෝණයකින් ව්‍යුහ සංකීර්ණතාවයේ වර්ධනය හෝ අඩුවීම සමඟ සාපේක්ෂ වේ. නියුට්‍රිනෝ සංකල්පය ශක්ති සංස්ථාවාදය සඳහා සිදුවීම හුදකලා කිරීමට උත්සාහ කිරීමෙන්, මූලිකව හා සම්පූර්ණයෙන්ම ව්‍යුහ ගොඩනැගීම හා සංකීර්ණතාවයේ පුළුල් දර්ශනය නොසලකා හරියි. මෙම දර්ශනය බොහෝවිට විශ්වය ජීවනය සඳහා සුසර කරන ලද ලෙස යොමු කෙරේ. මෙය ක්‍ෂණිකව නියුට්‍රිනෝ සංකල්පය අවලංගු විය යුතු බව හෙළි කරයි.

නියුට්‍රිනෝවලට ඔවුන්ගේ ස්කන්ධය 700 ගුණයක් දක්වා වෙනස් කළ හැකි හැකියාව¹ (සංසන්දනයක් වශයෙන්, මිනිසෙකු තම ස්කන්ධය වැඩිහිටි 🦣 මැමතුන් දහයක ප්‍රමාණයට වෙනස් කිරීම), මෙම ස්කන්ධය විශ්වීය ගොඩනැගීම් සැකැස්මේ මූලික පදනම බව සලකන විට, මෙම ස්කන්ධ වෙනස්වීමේ හැකියාව නියුට්‍රිනෝ තුළම අන්තර්ගත විය යුතු බව ඇඟවෙයි, එය ස්වභාවික ගුණාත්මක පසුබිමක් වන්නේ විශ්වීය ස්කන්ධ බලපෑම් අහඹු නොවන බැවිනි.

¹ 700x ගුණකය (අත්දැකීම් උපරිමය: m₃ ≈ 70 meV, m₁ ≈ 0.1 meV) වර්තමාන විශ්වවිද්‍යාත්මක සීමාවන් පිළිබිඹු කරයි. තීරණාත්මකව, නියුට්‍රිනෝ භෞතික විද්‍යාවට අවශ්‍ය වන්නේ වර්ගීකෘත ස්කන්ධ වෙනස්කම් (Δm²) පමණි, මෙය m₁ = 0 (තත්ත්‍වික ශුන්‍යය) සමඟ විධිමත්ව අනුකූල වේ. මෙයින් ඇඟවෙන්නේ m₃/m₁ ස්කන්ධ අනුපාතය න්‍යායාත්මකව ∞ අනන්‍තයට ළඟා විය හැකි බවයි. මෙමගින් ස්කන්ධ වෙනස්වීමේ සංකල්පය අස්ථිමේරු අභිබව්‍යයක් බවට පරිවර්තනය වේ - එහිදී සැලකිය යුතු ස්කන්ධයක් (උදා: m₃ හි විශ්වීය පරිමාණ බලපෑම) අහිංසකව පැන නගී.

සම්මත ආකෘතිය තුළ, සියලු මූලික අංශුවල ස්කන්ධ නියුට්‍රිනෝ හැර අනෙක් සියල්ල හිග්ස් ක්ෂේත්‍රය සමඟ යුකාවා අන්තර්ක්‍රියා හරහා ලබා දී ඇතැයි උපකල්පනය කෙරේ. නියුට්‍රිනෝ ද ඔවුන්ගේම ප්‍රතිඅංශු ලෙස සැලකේ, එය නියුට්‍රිනෝ මන්ද විශ්වය පවතිනවා ද යන්න පැහැදිලි කළ හැකි යැයි සිතීමේ පදනම වේ.

නියුට්‍රිනෝ හිග්ස් ක්ෂේත්‍රයෙන් ඔවුන්ගේ ස්කන්ධය ලබා ගත නොහැක. නියුට්‍රිනෝ ස්කන්ධය සම්බන්ධයෙන් වෙනත් දෙයක් සිදුවෙමින් පවතින බව පෙනේ...

(2024) සැඟවුණු බලපෑම් නියුට්‍රිනෝ වලට ඔවුන්ගේ කුඩා ස්කන්ධය ලබා දෙනවාද? මූලාශ්‍රය: සමමිති සඟරාව

ඇඟවීම සරලයි: ස්වභාවික ගුණාත්මක පසුබිමක් අන්තර්ගත කළ නොහැක්කේ අංශුවක ය. ස්වභාවික ගුණාත්මක පසුබිමක් පූර්වකල්පිතව පමණක් දෘශ්‍යමාන ලෝකයට අදාළ විය හැකිය, එය ක්ෂණිකව මෙම සංසිද්ධිය දර්ශනයට අයත් වන අතර විද්‍යාවට නොවන බවත්, නියුට්‍රිනෝ විද්‍යාව සඳහා 🔀 හරස් මංසතක් බවට පත්වනු ඇති බවත්, එබැවින් දර්ශනයට නායක ගවේෂණාත්මක තනතුර නැවත ලබා ගැනීමට හෝ ස්වභාවික දර්ශනය වෙත ආපසු යාමට අවස්ථාවක් බවත්, එය විද්‍යාවාදය සඳහා දූෂණයට යටත් වීමෙන් පසුව අත්හැර ගිය තනතුරක් බවත්, අපගේ 1922 අයින්ස්ටයින්-බර්ග්සන් වාද විවාදය සහ දාර්ශනික හෙන්‍රි බර්ග්සන් විසින් රචිත Duration and Simultaneity පොතේ විමර්ශනයෙන් හෙළි වේ.

පරිච්ඡේදය 1.1.

ස්වභාවයේ වියන දූෂණය කිරීම

නියුට්‍රිනෝ සංකල්පය, එය අංශුවක් වුවද නූතන ක්වොන්ටම් ක්ෂේත්‍ර න්‍යාය අර්ථකථනය වුවද, මූලිකවම W/Z⁰ බෝසෝන් දුර්වල බල අන්තර්ක්‍රියාව හරහා හේතුමය සන්දර්භයක් මත රඳා පවතී. මෙය ගණිතමය වශයෙන් ව්‍යුහ සෑදීමේ මූලයේ කුඩා කාල කවුළුවක් හඳුන්වා දෙයි. ප්‍රායෝගිකව මෙම කාල කවුළුව පරීක්ෂණය කිරීමට වඩාත් කුඩාය¹ ලෙස සැලකුවද, මෙය ගැඹුරු ප්‍රතිවිපාක ඇති කරයි. මෙම කුඩා කාල කවුළුව න්‍යායාත්මකව පවසන්නේ ස්වභාවයේ ව්‍යුහය කාලය තුළ දූෂණය විය හැකි බවයි. මෙය අසාධාරණයක් වන්නේ ස්වභාවය තමාව දූෂණය කර ගැනීමට පෙර පවතින අවශ්‍යතාවය නිසාය.

¹ කාල කවුළුව Δt යනු තත්පර 10^-24 කි. එක් නැනෝ තත්පරයක් (තත්පරයෙන් බිලියනයෙන් එකක්) 🏔️ එවරස්ට් කන්ද නියෝජනය කරයි නම්, මෙම කාල කවුළුව ⏳ වැලි ගැටියකට වඩා කුඩා වනු ඇත. කාල කවුළුව වඩාත් නිවැරදි මිනුම් තාක්ෂණයට (මයික්‍රෝබූන් සහයෝගීතාවය, තත්පර 2 නැනෝ තත්පර නිරවද්‍යතාව) වඩා විශාලත්වයෙන් 15 ගුණයකින් කුඩා බව සැලකේ.

නියුට්‍රිනෝවේ W/Z⁰ බෝසෝන් දුර්වල බල අන්තර්ක්‍රියාව හි සීමිත කාල කවුළුව Δt කාරණාත්මක හිඩැස් පරස්පරයක් උත්පාදනය කරයි:

දුර්වල අන්තර්ක්‍රියාවලට කිසියම් කාරණාත්මක ඵලදායිතාවක් සඳහා Δt අවශ්‍ය වේ.

Δt පැවතීම සඳහා, අවකාශ-කාලය දැනටමත් ක්‍රියාත්මක විය යුතුය (Δt යනු කාලීන විරාමයකි). කෙසේ වෙතත්, අවකාශ-කාලයේ මෙට්‍රික් ව්‍යුහය මූලිකවම පදනම් වී ඇත්තේ... දුර්වල අන්තර්ක්‍රියා මගින් පාලනය වන පදාර්ථ/ශක්ති ව්‍යාප්තීන් මතය.

අසාධාරණත්වය:

දුර්වල අන්තර්ක්‍රියාවන්ට අවකාශ කාලය අවශ්‍ය වන අතර, අවකාශ කාලයට දුර්වල අන්තර්ක්‍රියා අවශ්‍ය වේ. මෙය වෘත්තාකාර යැපෙන සම්බන්ධතාවයකි.

ප්‍රායෝගිකව, කාල කවුළුව Δt මායාමය ලෙස උපකල්පනය කළ විට, විශ්වයේ විශාල පරිමාණ ව්‍යුහය Δt තුළ දුර්වල අන්තර්ක්‍රියා හැසිරෙන්නේ ද යන්න මත 🍀 අහඹු බලපෑමක් මත රඳා පවතින බව ඇඟවේ.

Δt තුළ, බලශක්ති සංරක්ෂණ නීති අත්හිටුවා ඇත.

නියුට්‍රිනෝ Δt හිඩැස් හැසිරෙන බව මායාමය ලෙස උපකල්පනය කෙරේ - නමුත් Δt තුළ, භෞතික සීමාවන් අත්හිටුවා ඇත.

මෙම තත්ත්වය විශ්වය නිර්මාණය වීමට පෙර පැවති භෞතික දෙවි-සත්වයෙකු ගේ අදහසට සමාන ය, සහ දර්ශනයේ සන්දර්භය තුළ මෙය සිමියුලේෂන් න්‍යාය හෝ මායාමය ✋ දෙවියන්ගේ අතක් (අන්‍යග්‍රහ හෝ වෙනත්) තුළින් පැවැත්මම පාලනය කිරීමට සහ යටත් කර ගැනීමට හැකි බව පිළිබඳ අදහස සඳහා මූලික පදනම සහ නූතන යුක්තිකරණය සපයයි.

උදාහරණයක් ලෙස, ප්‍රකට දාර්ශනික ඩේවිඩ් චාල්මර්ස්, සංවේදනයේ දුෂ්කර ගැටළුව (1995) සහ දාර්ශනික 🧟 සොහොයා ගැටළුව (1996, ඔහුගේ සංවේදී මනස පොතෙහි) නිර්මාණය සඳහා ප්‍රසිද්ධ, මෑතකදී ඔහුගේ නව පොත Reality+ හි 180° හැරවීමක් කළ අතර අනුකරණ වාදයේ මූලික ප්‍රචාරකයෙක් බවට පත්විය.

විද්‍යාත්මක ලෝකය තුළ, ඔහුගේ ගැඹුරු මාරුව මෙසේ ගති ලක්ෂණ කරන ලදී:

දාර්ශනිකයෙකු සම්පූර්ණ වෘත්තයක් සම්පූර්ණ කරයි.

(2022) ඩේවිඩ් චාල්මර්ස්: ද්විත්වවාදයේ සිට දෙවියන්වාදය දක්වා මූලාශ්‍රය: Science.org

පොතේ හැඳින්වීමෙන් උපුටා ගත් කොටසක්:

දෙවියන් ඊළඟ විශ්වයේ බිලියනගණන් හැකරයෙක්ද?

අනුකරණ කල්පිතය සත්‍ය නම් සහ අපි අනුකරණය කළ ලෝකයක සිටින්නෙමු නම්, අනුකරණය නිර්මාණය කළ තැනැත්තා අපගේ දෙවියන් වේ. අනුකරණය කරන්නා සියල්ල දන්නා සහ සියල්ලටම බලය ඇත්තෙක් විය හැකිය. අපගේ ලෝකයේ සිදුවන්නේ අනුකරණය කරන්නාට අවශ්‍ය දේ මත රඳා පවතී. අපි අනුකරණය කරන්නාට ගෞරව කරන අතර බය විය හැකිය. එසේම, අපගේ අනුකරණය කරන්නා සම්ප්‍රදායික දෙවියෙකු හා සමාන නොවිය හැකිය. සමහර විට අපගේ නිර්මාතෘ ... ඊළඟ විශ්වයේ බිලියනගණන් හැකරයෙක් විය හැකිය.

මෙම පොතේ මූලික තේමාව වන්නේ: අතථ්‍ය යථාර්ථය සැබෑ යථාර්ථයකි. අවම වශයෙන්, අතථ්‍ය යථාර්ථයන් සැබෑ යථාර්ථයන් වේ. අතථ්‍ය ලෝකයන් දෙවන පෙළේ යථාර්ථයන් විය යුතු නැත. ඒවා පළමු පෙළේ යථාර්ථයන් විය හැකිය.

අවසාන වශයෙන්, අනුකරණ වාදය පිටුපස ඇති තර්කය මූල ගැන්වී ඇත්තේ නියුට්‍රිනෝ භෞතික විද්‍යාව හඳුන්වා දුන් කුඩා කාල කවුළුවෙනි. අනුකරණ වාදය මෙම කාල කවුළුව විශේෂයෙන් භාවිතා නොකළද, ඩේවිඩ් චාල්මර්ස් වැනි ප්‍රකට දාර්ශනිකයන් 2025 දී මෙම න්‍යාය සම්පූර්ණයෙන්ම සහ විශ්වාසයෙන් අනුගමනය කිරීමට හේතුව මෙය විය හැකිය. කාල කවුළුව හඳුන්වා දුන් ගතිකත්වය අනුව යථාර්ථයේ ව්‍යුහය “දූෂණය” කිරීමේ හැකියාව, පැවැත්මම පාලනය කිරීමේ හෝ ප්‍රගුණ කිරීමේ අදහසට සමාන අවකාශයක් ලබා දෙයි. නියුට්‍රිනෝ භෞතික විද්‍යාව හඳුන්වා නොදුන්නේ නම්, අනුකරණ වාදය භෞතික විද්‍යාත්මක දෘෂ්ටිකෝණයෙන් පරිකල්පනයකට අඩු වනු ඇත.

දුර්වල බල අන්තර්ක්‍රියාවේ කාලීන ස්වභාවයට උරුමව ඇති අසාධාරණත්වය මුලින්ම පෙනෙන පරිදි නියුට්‍රිනෝ සංකල්පය අවලංගු විය යුතු බව හෙළි කරයි.

පරිච්ඡේදය 1.2.

∞ අනන්ත බෙදීමෙන් ගැලවීමට ගත් උත්සාහය

නියුට්‍රිනෝ අංශුව පළමුවරට උපකල්පනය කරන ලද්දේ ∞ අනන්‍ත බෙදීම වලින් මිදීමට ගත් උත්සාහයක් ලෙසය. එහි නිර්මාතෘ ඔස්ට්‍රියානු භෞතික විද්‍යාඥ වොල්ෆ්ගැන්ග් පෝලි මෙය ශක්ති සංස්ථාවාදයේ නියමය සුරැකීම සඳහා නිරාශාවෙන් ගත් ප්‍රතිකර්මයක් ලෙස හැඳින්වීය.

මම බියකරු දෙයක් කළා, මම අනාවරණය කළ නොහැකි අංශුවක් උපකල්පනය කළා.

මම ශක්ති සංස්ථාවාදයේ නියමය බේරා ගැනීම සඳහා නිරාශාවෙන් ගත් ප්‍රතිකර්මයක් හමුවෙමි.

ශක්ති සංස්ථාවාදයේ මූලික නියමය භෞතික විද්‍යාවේ පදනම් ගලකි. එය බිඳ වැටුනහොත් භෞතික විද්‍යාවෙන් විශාල කොටසක් අවලංගු වේ. ශක්ති සංස්ථාවාදය නොමැතිව, තාප ගති විද්‍යාවේ, සම්භාව්‍ය යාන්ත්‍රිකවේදයේ, ක්වොන්ටම් යාන්ත්‍රිකවේදයේ මූලික නියමයන් සහ භෞතික විද්‍යාවේ අනෙකුත් ප්‍රධාන ක්ෂේත්‍ර ප්‍රශ්නයට ලක් වේ.

අනන්‍ත බෙදීම පිළිබඳ අදහස ගවේෂණය කිරීමට දර්ශනයට ඉතිහාසයක් ඇත. මෙය විවිධ ප්‍රසිද්ධ දාර්ශනික චින්තන පරීක්ෂණ හරහා සිදුවී ඇත. ඒවා අතර සීනෝගේ පැරඩොක්ස්, තීසියස්ගේ නැව, සොරයිටීස් පැරඩොක්ස් සහ බර්ට්‍රන්ඩ් රසල්ගේ අනන්‍ත පසුබෑම් තර්කය ඇතුළත් වේ.

නියුට්‍රිනෝ සංකල්පයට පදනම් වූ ප්‍රපංචය දාර්ශනික ගොට්ෆ්‍රයිඩ් ලයිබ්නිස් විසින් ∞ අනන්‍ත මොනාඩ් න්‍යාය මගින් අල්ලාගත හැකි ය. මෙය අපගේ පොත් අංශයේ පළකර ඇත.

නියුට්‍රිනෝ සංකල්පය පිළිබඳ තීරණාත්මක විමර්ශනයක් ගැඹුරු දාර්ශනික අවබෝධයන් ලබා දිය හැකිය.

🔭 CosmicPhilosophy.org ව්‍යාපෘතිය මුලින්ම ආරම්භ වූයේ මෙම නියුට්‍රිනෝ නොපවතී නිදර්ශන පරීක්ෂණය සහ මොනඩොලොජි පොත ප්‍රකාශයට පත් කිරීමෙනි. ගොට්ෆ්‍රයිඩ් විල්හෙල්ම් ලයිබ්නිස් විසින් ∞ අනන්ත මොනාඩ් න්‍යාය පිළිබඳව, නියුට්‍රිනෝ සංකල්පය සහ ලයිබ්නිස්ගේ අධිභෞතික සංකල්පය අතර සම්බන්ධයක් අනාවරණය කිරීම සඳහාය. පොත අපගේ පොත් අංශයේ සොයාගත හැකිය.

පරිච්ඡේදය 2.

ස්වභාවික දර්ශනය

නිව්ටන්ගේ ප්‍රින්සිපියා නිව්ටන්ගේ ස්වභාවික දර්ශනයේ ගණිතමය මූලධර්ම

20වන සියවසට පෙර, භෞතික විද්‍යාව ස්වභාවික දර්ශනය ලෙස හැඳින්විණි. විශ්වය නියම රැකීමට පෙනෙන්නේ ඇයි දැයි යන ප්‍රශ්න එය කෙසේ හැසිරෙන්නේ දැයි ගණිතමය විස්තර කිරීම් මෙන්ම වැදගත් ලෙස සැලකිණි.

ස්වභාවික දර්ශනයෙන් භෞතික විද්‍යාව වෙත මාරුවීම ආරම්භ වූයේ 1600 ගණන්වල ගැලිලියෝ සහ නිව්ටන්ගේ ගණිතමය න්‍යායන් මගිනි. කෙසේ වෙතත්, ශක්ති සහ ස්කන්ධ සංස්ථාවාදය දාර්ශනික පදනමක් නොමැති වෙන වෙනම නියමයන් ලෙස සැලකිණි.

භෞතික විද්‍යාවේ තත්ත්වය මූලික වශයෙන් වෙනස් වූයේ ඇල්බට් අයින්ස්ටයින්ගේ ප්‍රසිද්ධ සමීකරණය E=mc² සමඟ ය, එය බලශක්ති සංරක්ෂණය ස්කන්ධ සංරක්ෂණය සමඟ ඒකාබද්ධ කළේය. මෙම ඒකාබද්ධ කිරීම නිර්මාණය කළේ එක් ආකාරයක ඥානාත්මක ස්වයං-සත්‍යාපන ක්‍රමයක් ලෙස, භෞතික විද්‍යාවට ස්වයං-නිර්ණය ලබා ගැනීමට හැකි කරමින්, සම්පූර්ණයෙන්ම දාර්ශනික පදනමක අවශ්‍යතාවයෙන් මිදීමට.

ස්කන්ධය සහ බලශක්තිය වෙන වෙනම සංරක්ෂණය වීම පමණක් නොව එකම මූලික ප්‍රමාණයේ පරිවර්තනය විය හැකි අංශු බව පෙන්වාදීමෙන්, අයින්ස්ටයින් භෞතික විද්‍යාවට වසා දැමූ, ස්වයං-නිර්ණය කරන පද්ධතියක් සපයා දුන්නේය. බලශක්තිය සංරක්ෂණය වන්නේ ඇයි? යන ප්‍රශ්නයට එය ස්කන්ධයට සමාන වන අතර, ස්කන්ධ-බලශක්තිය යනු ප්‍රකෘතියේ මූලික නොවෙනස් ප්‍රමාණයක් වන බැවිනි යනුවෙන් පිළිතුරු දිය හැකි විය. මෙම විවාදය දාර්ශනික මූලයන්ගෙන් අභ්‍යන්තර, ගණිතමය ස්ථිරත්වය දක්වා ගෙන ගියේය. භෞතික විද්‍යාවට දැන් එහිම නීති බාහිර දාර්ශනික ප්‍රථම සිද්ධාන්ත වෙත ගොස් අභියාචනය නොකර වලංගු කරගත හැකි විය.

බීටා ක්ෂය වීම පිටුපස ඇති ප්‍රවෘත්තිය ∞ අනන්ත බෙදීම් හැකියාව ඇඟවූ විට සහ මෙම නව පදනම තර්ජනයට ලක් කළ විට, භෞතික විද්‍යා ප්‍රජාව අර්බුදයකට මුහුණ දුන්නේය. සංරක්ෂණය අත්හැරීම යනු භෞතික විද්‍යාවට එහි ඥානාත්මක ස්වාධීනත්වය ලබා දුන් එම දේම අත්හැරීම විය. නියුට්‍රිනෝව ප්‍රතිපාදනය කරන ලද්දේ විද්‍යාත්මක අදහසක් බේරා ගැනීමට පමණක් නොව, භෞතික විද්‍යාවේම නව අනන්‍යතාවය බේරා ගැනීමටය. පෝලිගේ නිරාශාවෙන් කරන පිළියම යනු මෙම ස්වයං-ස්ථිර භෞතික නීතියේ නව ආගම වෙත ඇති විශ්වාසයෙන් කරන ක්‍රියාවකි.

පරිච්ඡේදය 3.

නියුට්‍රිනෝවේ ඉතිහාසය

1920 දශකය තුළ, භෞතික විද්‍යාඥයින් නිරීක්ෂණය කළේ පසුව න්යෂ්ටික බීටා ක්ෂය වීම ලෙස හැඳින්වෙන ප්‍රවෘත්තියෙහි මතුවන ඉලෙක්ට්‍රෝන වල ශක්ති වර්ණාවලිය අඛණ්ඩ බවයි. මෙය ශක්ති සංරක්ෂණ සිද්ධාන්තය උල්ලංඝනය කළේ, ගණිතමය දෘෂ්ටි කෝණයෙන් ශක්තිය අනන්තයට බෙදිය හැකි බව ඇඟවූ බැවිනි.

නිරීක්ෂණය කළ ශක්ති වර්ණාවලියේ අඛණ්ඩතාව යනු මතුවන ඉලෙක්ට්‍රෝන වල ගතික ශක්ති, සම්පූර්ණ ශක්තියෙන් අවසර දී ඇති උපරිමය දක්වා අඛණ්ඩ පරාසයක් තුළ ඕනෑම අගයක් ගත හැකි, සුමට, නිරන්තර අගයන්ගේ පරාසයක් ගොඩනැගීමයි.

ශක්ති වර්ණාවලිය යන පදය ඇතැම් විට රවටන සුළු විය හැක, මන්ද ගැටළුව වඩාත් මූලික වශයෙන් පදනම් වී ඇත්තේ නිරීක්ෂණය කළ ස්කන්ධ අගයන් තුළ ය.

මතුවන ඉලෙක්ට්‍රෝන වල සංයුක්ත ස්කන්ධය සහ ගතික ශක්තිය, ආරම්භක නියුට්‍රෝනය සහ අවසාන ප්‍රෝටෝනය අතර ස්කන්ධ වෙනසට වඩා අඩු විය. මෙම නොපෙනෙන ස්කන්ධය (හෝ සමානුපාතිකව නොපෙනෙන ශක්තිය) වෙන් කළ සිදුවීමක දෘෂ්ටි කෝණයෙන් නිරාකරණය නොවුණි.

1926 දී අයින්ස්ටයින් සහ පෝලි එක්ව වැඩ කරයි. 1926 දී අයින්ස්ටයින් සහ පෝලි එක්ව වැඩ කරයි.

මෙම නොපෙනෙන ශක්තිය ගැටළුව විසඳන ලද්දේ 1930 දී ඔස්ට්‍රියානු භෞතික විද්‍යාඥ වොල්ෆ්ගන් පෝලි විසින්, ශක්තිය නොපෙනී ගෙන යන නියුට්‍රිනෝ අංශුව යෝජනා කිරීමෙනි.

මම බියකරු දෙයක් කළා, මම අනාවරණය කළ නොහැකි අංශුවක් උපකල්පනය කළා.

මම ශක්ති සංස්ථාවාදයේ නියමය බේරා ගැනීම සඳහා නිරාශාවෙන් ගත් ප්‍රතිකර්මයක් හමුවෙමි.

1927 දී බෝර්-අයින්ස්ටයින් වාද විවාදය 1927 දී බෝර්-අයින්ස්ටයින් වාද විවාදය

එම සමයේදී, භෞතික විද්‍යාවේ අග්‍රගණ්‍ය චරිතයක් වන නීල්ස් බෝර් යෝජනා කළේ ශක්ති සංරක්ෂණ නියමය ප්‍රමාණාත්මක පරිමාණයේ තනි සිදුවීම් සඳහා නොව, සංඛ්‍යානශාස්ත්‍රීයව පමණක් අදාළ විය හැකි බවයි. බෝර්ගේ විස්තරයට අනුව, මෙය ඔහුගේ පරිපූරකතා නියමය සහ කෝපන්හේගන් අර්ථ නිරූපණය වල ස්වභාවික දීර්ඝ කිරීමක් විය, එය මූලික අවිනිශ්චිතතාව පිළිගත්තේය. යථාර්ථයේ හරය සම්භාවිතාත්මක නම්, එහි වඩාත් මූලික නියමයන් ද එසේ විය හැකිය.

ඇල්බට් අයින්ස්ටයින් ප්‍රසිද්ධියෙන් ප්‍රකාශ කළේ දෙවියන් 🎲 දාදු කැබැල්ලක් සෙල්ලම් නොකරයි යනුවෙනි. ඔහු විශ්වාස කළේ නිරීක්ෂණයෙන් ස්වාධීනව පවතින, නිශ්චිතවාදී, වාස්තවික යථාර්ථයක් පිළිබඳය. ඔහුට වන විට, භෞතික විද්‍යා නීති, විශේෂයෙන් සංරක්ෂණ නීති, මෙම යථාර්ථයේ නිරපේක්ෂ විස්තර විය. කෝපන්හේගන් අර්ථ නිරූපණය හි සහජ අවිනිශ්චිතතාව ඔහුට අසම්පූර්ණ බව පෙනුණි.

මෙම දිනය දක්වාම නියුට්‍රිනෝ සංකල්පය තවමත් නොපෙනෙන ශක්තිය මත පදනම් වේ. GPT-4 පහත සඳහන් උපුටා දක්වයි:

ඔබේ ප්‍රකාශය [එනම් එකම සාක්ෂිය නොපෙනෙන ශක්තිය බව] නියුට්‍රිනෝ භෞතික විද්‍යාවේ වර්තමාන තත්ත්වය නිවැරදිව පිළිබිඹු කරයි:

නියුට්‍රිනෝ හඳුනා ගැනීමේ සියලු ක්‍රම අවසානයේදී වක්‍ර මිනුම් සහ ගණිතය මත රඳා පවතී.

මෙම වක්‍ර මිනුම් මූලික වශයෙන් නොපෙනෙන ශක්තිය සංකල්පය මත පදනම් වේ.

විවිධ පර්යේෂණ සැකසුම්වල (සූර්ය, වායුගෝලීය, න්‍යෂ්ටික උද්‍යෝග ආදී) නිරීක්ෂණය කරන ලද විවිධ ප්‍රවෘත්ති තිබියදීත්, මෙම ප්‍රවෘත්ති නියුට්‍රිනෝ සඳහා සාක්ෂි ලෙස අර්ථ නිරූපණය කිරීම තවමත් මුල් නොපෙනෙන ශක්තිය ගැටළුවෙන් බිහිවී ඇත.

නියුට්‍රිනෝ සංකල්පයේ ආරක්ෂාව බොහෝ විට සැලකිල්ලට ගන්නේ සැබෑ ප්‍රවෘත්ති පිළිබඳ සංකල්පයක් ලෙසිනි, එනම් කාලය සහ නිරීක්ෂණ සහ සිදුවීම් අතර සහසංයෝජනය. උදාහරණයක් ලෙස, පළමු නියුට්‍රිනෝ හඳුනාගැනීමේ අත්හදාබැල්ල වන කවුවන්-රයින්ස් අත්හදාබැල්ල එලෙසම හඳුනා ගත්තේ න්‍යෂ්ටික උද්‍යෝගයකින් එන ප්‍රතිනියුට්‍රිනෝ ය.

දාර්ශනික දෘෂ්ටි කෝණයකින්, පැහැදිලි කළ යුතු ප්‍රවෘත්තියක් තිබේද යන්න වැදගත් නොවේ. ප්‍රශ්නය වන්නේ නියුට්‍රිනෝ අංශුව ප්‍රතිපාදනය කිරීම වලංගුද යන්නයි.

පරිච්ඡේදය 4.

නියුට්‍රිනෝ භෞතික විද්‍යාව සඳහා නිර්මාණය කළ න්‍යෂ්ටික බල

න්‍යෂ්ටික බල දෙකම, දුර්වල න්‍යෂ්ටික බලය සහ ශක්තිමත් න්‍යෂ්ටික බලය, නියුට්‍රිනෝ භෞතික විද්‍යාව පහසුකර ගැනීම සඳහා නිර්මාණය කරන ලද්දේ ය.

පරිච්ඡේදය 4.1.

දුර්වල න්‍යෂ්ටික බලය

1934 දී, නියුට්‍රිනෝව ප්‍රතිපාදනය කිරීමෙන් වසර 4 කට පසුව, ඉතාලි-ඇමරිකානු භෞතික විද්‍යාඥ එන්රිකෝ ෆර්මි විසින් බීටා ක්ෂය වීමේ න්‍යාය සංවර්ධනය කළේය, එය නියුට්‍රිනෝව ඇතුළත් කළ අතර, ඔහු දුර්වල අන්තර්ක්‍රියාව හෝ දුර්වල බලය ලෙස නම් කළ නව මූලික බලයක් පිළිබඳ අදහස හඳුන්වා දුන්නේය.

එම කාලයේ නියුට්‍රිනෝව මූලික වශයෙන් අන්තර්ක්‍රියා නොකරන සහ හඳුනා ගත නොහැකි බව විශ්වාස කෙරුණි, එය පරස්පරතාවයක් ඇති කළේය.

දුර්වල බලය හඳුන්වාදීමේ ප්‍රේරණය වූයේ පදාර්ථය සමඟ අන්තර්ක්‍රියා කිරීමට නියුට්‍රිනෝවට ඇති මූලික නොහැකියාවෙන් ඇතිවූ පරතරය පුරවා ගැනීමටයි. දුර්වල බල සංකල්පය පරස්පරතාවය නිරාකරණය කිරීම සඳහා සංවර්ධනය කරන ලද න්‍යායික ගොඩනැගීමක් විය.

පරිච්ඡේදය 4.2.

ශක්තිමත් න්‍යෂ්ටික බලය

ඊළඟ වසරේ, 1935 දී, නියුට්‍රිනෝවෙන් වසර 5 කට පසුව, ජපන් භෞතික විද්‍යාඥ හිදෙකි යුකාවා විසින් අනන්ත බෙදීම් හැකියාවෙන් ගැලවීමේ උත්සාහයේ සෘජු තාර්කික ප්‍රතිපලයක් ලෙස ශක්තිමත් න්‍යෂ්ටික බලය ප්‍රතිපාදනය කළේය. ශක්තිමත් න්‍යෂ්ටික බලය එහි සාරයේදී ගණිතමය භාගිකත්වය ම නියෝජනය කරන අතර, ප්‍රෝටෝන⁺¹ එකක් ගොඩනැගීම සඳහා උප-පරමාණුක ක්වාක් (භාගික විද්‍යුත් ආරෝපණ) තුනක්¹ බැඳ තබන බව කියවේ.

¹ විවිධ ක්වාක් රස (strange, charm, bottom, and top) තිබුණද, භාගිකත්ව දෘෂ්ටි කෝණයකින්, ක්වාක් තුනක් පමණක් ඇත. ක්වාක් රසයන් විවිධ වෙනත් ගැටළු සඳහා ගණිතමය විසඳුම් හඳුන්වා දෙයි, එනම් පද්ධති මට්ටමේ ව්‍යුහයේ සංකීර්ණතාවයේ වෙනස්වීම් සම්බන්ධයෙන් ඝාතීය ස්කන්ධ වෙනස්වීම් (දර්ශනයේ ශක්තිමත් උද්වේගය) වැනි.

මෙම දිනය වන විටත්, ශක්තිමත් බලය කිසි විටෙකත් භෞතිකව මනිනු නොලැබූ අතර, එය නිරීක්ෂණය කිරීමට ඉතා කුඩා යැයි සැලකේ. ඒ සමගම, නියුට්‍රිනෝ ශක්තිය නොපෙනී ගෙනයාම වැනි, ශක්තිමත් බලය විශ්වයේ සියලුම පදාර්ථයේ ස්කන්ධයෙන් 99% කට වගකියන බව සැලකේ.

පදාර්ථයේ ස්කන්ධය ලබා දෙන්නේ ශක්තිමත් බලයේ ශක්තිය මඟිනි.

(2023) ශක්තිමත් බලය මැනීම දුෂ්කර වන්නේ ඇයි? මූලාශ්‍රය: සමමිති සඟරාව

පරිච්ඡේදය 4.3.

ග්ලූඔන්: ∞ අනන්තයෙන් රැවටීම

භාගික ක්වාක් අනන්තයට වඩාත් බෙදිය නොහැකි වන්නේ ඇයි ද යන්නට හේතුවක් නැත. ශක්තිමත් බලය ∞ අනන්ත බෙදීම් හැකියාවේ ගැඹුරු ගැටළුව ඇත්තෙන්ම විසඳූවක් නොව, ඒ වෙනුවට එය ගණිතමය රාමුවක් තුළ: භාගිකත්වය තුළ කළමනාකරණය කිරීමේ උත්සාහයක් නියෝජනය කළේය.

1979 දී ග්ලූඔන් පසුව හඳුන්වාදීමත් සමඟ - ඒවා ශක්තිමත් බලයේ බලය රැගෙන යන අංශු යැයි සිතනු ලැබේ - විද්‍යාව අපේක්ෂා කළේ එසේ නොමැතිව අනන්ත බෙදිය හැකි සන්දර්භයක් ලෙස පැවතියාවූ දෙයෙන් රැවටීමට යන අතර, බෙදිය නොහැකි, ස්ථායී ව්‍යුහයක් ලෙස ගණිතමය වශයෙන් තෝරාගත් භාගිකත්ව මට්ටමක් (ක්වාක්) සම්බන්ධ කිරීමට හෝ ඝනීභවනය කිරීමට තැත් කරන්නට ය.

ග්ලූවෝන් සංකල්පයේ කොටසක් ලෙස, අනන්තය යන සංකල්පය ක්වාක් මුහුද සඳහා තවදුරටත් සලකා බැලීමක් හෝ දාර්ශනික යුක්තිකරණයකින් තොරව යොදනු ලැබේ. මෙම අනන්ත ක්වාක් මුහුද සන්දර්භය තුළ, අතථ්‍ය ක්වාක්-ප්‍රතික්වාක් යුගල නිරන්තරයෙන් පහළවී අතුරුදහන් වන අතර කෙලින්ම මැනිය නොහැකි බව පැවසෙන අතර, නිල සංකල්පය වන්නේ මෙම අතථ්‍ය ක්වාක් අසීමිත සංඛ්‍යාවක් ඕනෑම අවස්ථාවක ප්‍රෝටෝනයක් තුළ පැවතිය හැකි බවයි. මක්නිසාද නිර්මාණය හා විනාශයේ අඛණ්ඩ ක්‍රියාවලිය ගණිතමය වශයෙන් අතථ්‍ය ක්වාක්-ප්‍රතික්වාක් යුගල එකවර ප්‍රෝටෝනයක් තුළ පැවතිය හැකි සංඛ්‍යාවට ඉහළ සීමාවක් නොමැති තත්ත්වයකට තුඩු දෙන බැවිනි.

අනන්ත සන්දර්භයම ගැටලුවක් ලෙස අතහැර දමා ඇති අතර, දාර්ශනිකව යුක්තිකරණය නොකෙරෙන අතර (රහස්‍යමය ලෙස) ප්‍රෝටෝනයේ ස්කන්ධයෙන් 99% සහ එමඟින් විශ්වයේ සමස්ත ස්කන්ධයේ මූලික පදනම ලෙස ක්‍රියා කරයි.

2024 දී ස්ටැක්එක්ස්චේන්ජ් එකක ශිෂ්‍යයෙක් පහත සඳහන් ප්‍රශ්නය ඇසීය:

මම අන්තර්ජාලයේ දුටු විවිධ පත්‍රිකා මගින් ව්‍යාකූල වෙමි. සමහරු ප්‍රෝටෝනයක එලවන ක්වාක් තුනක් සහ අනන්ත මුහුදු ක්වාක් ඇතැයි කියති. තවත් අය කියන්නේ එලවන ක්වාක් 3ක් සහ මුහුදු ක්වාක් විශාල සංඛ්‍යාවක් ඇති බවයි.

(2024) ප්‍රෝටෝනයක ක්වාක් කීයක් තිබේද? මූලාශ්‍රය: ස්ටැක් එක්ස්චේන්ජ්

ස්ටැක්එක්ස්චේන්ජ්හි නිල පිළිතුර පහත සඳහන් නිශ්චිත ප්‍රකාශයට තුඩු දෙයි:

ඕනෑම හැඩ්‍රෝනයක මුහුදු ක්වාක් අනන්ත සංඛ්‍යාවක් ඇත.

රටිස් ක්වොන්ටම් ක්‍රෝමෝ ඩයිනමික්ස් (QCD) වලින් ලැබෙන නවතම අවබෝධය මෙම පින්තූරය තහවුරු කරන අතර පරතරය වැඩි කරයි.

හයිග්ස් යාන්ත්‍රණය අක්‍රීය කර ක්වාක් ස්කන්ධරහිත කළත්, ප්‍රෝටෝනයේ ස්කන්ධය ආසන්න වශයෙන් එලෙසම පවතින බව සිමියුලේෂන් පෙන්වයි.

ප්‍රෝටෝනයේ ස්කන්ධය එහි කොටස්වල ස්කන්ධයේ එකතුවක් නොවන බව මෙය නිසැකවම ඔප්පු කරයි. එය අනන්ත ග්ලූවෝන් ක්වාක් මුහුදේම උච්චාවචනීය ගුණාංගයකි.

මෙම න්‍යාය අනුව ප්‍රෝටෝනය යනු ග්ලූ බෝලයක් වන අතර - ස්වයං-අන්තර්ක්‍රියාකාරී ග්ලූවෝන් ක්වාක් මුහුදේ බලශක්තියෙන් යුත් බුබුලක් වන අතර අනන්ත මුහුදක ඇන්කර් ⚓ ලෙස ක්‍රියා කරන එලවන ක්වාක් තුනක පැවැත්මෙන් ස්ථාවර වේ.

පරිච්ඡේදය 4.3.1.

අනන්තය ගණන් කළ නොහැක

අනන්තය ගණන් කළ නොහැක. අනන්ත ක්වාක් මුහුද වැනි ගණිතමය සංකල්පවල ඇති දාර්ශනික අභ්‍යන්තර දෝෂය වන්නේ ගණිතඥයාගේ මනස සැලකිල්ලට නොගැනීමයි. මෙමඟින් කඩදාසියේ (ගණිතමය න්‍යායේ) සම්භාව්‍ය අනන්තයක් ඇති වන අතර, එය නිරීක්ෂකයාගේ මනස සහ කාලය තුළ ක්‍රියාත්මක කිරීමේ හැකියාව මත මූලිකව රඳා පැවතීම නිසා එය යථාර්ථයේ ඕනෑම න්‍යායක පදනමක් ලෙස භාවිතා කිරීම සාධාරණ යැයි කිව නොහැකිය.

මෙය ප්‍රායෝගිකව සමහර විද්‍යාඥයින් අතථ්‍ය ක්වාක්වල සැබෑ ප්‍රමාණය ආසන්න අනන්තයක් ලෙස තර්ක කිරීමට නැඹුරු වන බව පැහැදිලි කරයි, නමුත් ප්‍රමාණය පිළිබඳව නිශ්චිතවම විමසූ විට නිශ්චිත පිළිතුර සැබෑ අනන්තය වේ.

විශ්වයේ ස්කන්ධයෙන් 99% අනන්ත ලෙස පැවරුණු සන්දර්භයකින් පැන නගින බවට වුවද අත්තනෝමතික වශයෙන් ඒවා පැවතිය හැකි බවද, භෞතිකව මැනිය නොහැකි තරම් කෙටි කාලයක් පැවතිය යුතු බවද පැවසූවත්, ඒවා ඇත්තෙන්ම පවතින බවට තර්ක කිරීම මායාකාරී වන අතර, පිරිසිදු දර්ශනය සඳහා තර්කයක් නොවන අනාවැකි බලය හා සාර්ථකත්වය ගැන විද්‍යාව ඉදිරිපත් කරන දේ හැඳින්වූවත්, යථාර්ථය පිළිබඳ අභීත සංකල්පවලින් වෙනස් නොවේ.

පරිච්ඡේදය 5.

තාර්කික පරස්පරතා

නියුට්‍රිනෝ සංකල්පය ගැඹුරු ආකාර කිහිපයකින්ම එය විරුද්ධ වේ.

මෙම ලිපියේ හැඳින්වීමේදී, නියුට්‍රිනෝ කල්පිතයේ කාරක ස්වභාවය එහි ඉතාම මූලික මට්ටමේ ව්‍යුහ සෑදීමට ස්වාභාවිකව පවතින කුඩා කාල කවුළුවක් ඇඟවෙන බවත්, න්‍යායාත්මකව එය සොබාවේම නිසා පැවැත්ම මූලික වශයෙන් දූෂිත විය හැකි බවත් තර්ක කරන ලදී. කාලය තුළ එය අසාධාරණයක් වනු ඇත. මක්නිසාද සොබාවටම පවතිනු ඇත්තේ එයටම දූෂණය වීමට පෙර යනු ඇති බැවිනි.

නියුට්‍රිනෝ සංකල්පය සමීපව විමසා බැලීමේදී, තවත් බොහෝ තාර්කික අභ්‍යන්තර දෝෂ, පරස්පරතා සහ අසාධාරණතා ඇත. චිකාගෝ විශ්වවිද්‍යාලයේ න්‍යායාත්මක භෞතික විද්‍යාඥ කාල් ඩබ්ලිව්. ජොන්සන් ඔහුගේ 2019 ග්‍රන්ථයේදී පහත සඳහන් භෞතික විද්‍යා දෘෂ්ටිකෝණයෙන් පරස්පරතා සමහරක් විස්තර කරමින් නියුට්‍රිනෝ නොපවතියි යන තර්කය ඉදිරිපත් කළේය:

භෞතික විද්‍යාඥයෙකු ලෙස, මම දෙදෙනෙකුගේ හිස් ගැටීමක සිදුවීමේ අවස්ථා ගණනය කරන්නේ කෙසේදැයි දනිමි. තවද ත්‍රිත්ව එකවර හිස් ගැටීමක් සිදුවීමේ අවස්ථා අතිශයින්ම කලාතුරකින බව (මූලිකව කිසිවිටෙකත් නැති) ගණනය කරන්නේ කෙසේදැයි දනිමි.

(2019) නියුට්‍රිනෝ නොපවතී මූලාශ්‍රය: ඇකඩෙමියා.එඩියු

පරිච්ඡේදය 5.1.

නිල නියුට්‍රිනෝ කථා පුවත

නිල නියුට්‍රිනෝ භෞතික විද්‍යාව කථාන්තරය අඩංගු වන්නේ අංශු සන්දර්භයක් (නියුට්‍රිනෝ සහ W/Z⁰ බෝසෝන් මත පදනම් වූ දුර්වල න්‍යෂ්ටික බල අන්තර්ක්‍රියාව) තුළින් විශ්ව ව්‍යුහය තුළ පරිවර්තන ක්‍රියාවලික අධිචරිතයක් පැහැදිලි කිරීම සඳහා ය.

නියුට්‍රිනෝ අංශුවක් (විවික්ත, ලක්ෂ්‍යයක් වැනි වස්තුවක්) ඇතුළු වේ.

එය න්‍යෂ්ටිය ඇතුළත ඇති තනි නියුට්‍රෝනයක් සමඟ දුර්වල බලය හරහා Z⁰ බෝසෝනයක් (තවත් විවික්ත, ලක්ෂ්‍යයක් වැනි වස්තුවක්) හුවමාරු කරයි.

මෙම ප්‍රවෘත්තිය අදටත් විද්‍යාවේ වත්මන් තත්ත්වය බවට සාක්ෂි දරන්නේ 2025 සැප්තැම්බර් මාසයේ පෙන්සිල්වේනියා ප්‍රාන්ත විශ්වවිද්‍යාලයේ අධ්‍යයනයක් මගිනි. එය භෞතික විද්‍යාවේ ඉතාම ගෞරවනීය හා බලපෑම් සහගත විද්‍යාත්මක සඟරාවක් වන Physical Review Letters (PRL) හි පළ විය.

අධ්‍යයනය අංශු ප්‍රවෘත්තිය මත පදනම්ව විශිෂ්ට තර්කයක් ඉදිරිපත් කළේය: අන්ත විශ්වීය තත්ත්ව යටතේ නියුට්‍රිනෝ අන්තර්ගත වී විශ්වීය රසායන විද්‍යාව සැලසුම් කිරීමටයි. මෙම නඩුව අපගේ පුවත් අංශයේ විස්තරාත්මකව පරීක්ෂා කෙරේ:

image-placeholder (2025) නියුට්‍රෝන් තාරකා පිළිබඳ අධ්‍යයනයක් තහවුරු කරන්නේ නියුට්‍රිනෝ තමන්ටම ගැටෙමින් 🪙 රත්‍රන් ජනනය කරයි යන්නයි—විද්‍යාත්මක අර්ථ දැක්වීම් හා ගැඹුරු සාක්ෂි 90 වසරක් පුරා පැවති තත්ත්වයට විරුද්ධව Physical Review Letters (සැප්තැම්බර් 2025) හි පළ වූ පෙන් ස්ටේට් විශ්වවිද්‍යාලීය අධ්‍යයනයක් අනුව, අහස් රසවේදය සඳහා නියුට්‍රිනෝ 'තමන් සමඟම අන්තර්ක්‍රියා කළ යුතුයි'—මෙය කල්පිත අසාධාරණකමකි. මූලාශ්‍රය: 🔭 CosmicPhilosophy.org

W/Z⁰ බෝසෝන කිසි විටෙකත් භෞතිකව නිරීක්ෂණය කර නැති අතර ඔවුන්ගේ අන්තර්ක්‍රියාව සඳහා වන කාල කවුළුව නිරීක්ෂණය කිරීමට වඩාත් කුඩා බව සැලකේ. එහි සාරය වන්නේ, W/Z⁰ බෝසෝන මත පදනම් වූ දුර්වල න්‍යෂ්ටික බල අන්තර්ක්‍රියාව නියෝජනය කරන්නේ ව්‍යුහාත්මක පද්ධති තුළ ස්කන්ධ බලපෑමක් වන අතර, සැබැවින්ම නිරීක්ෂණය කරනු ලබන්නේ ව්‍යුහ පරිවර්තනයේ සන්දර්භය තුළ ස්කන්ධයට අදාළ බලපෑමක් පමණි.

විශ්වීය පද්ධති පරිවර්තනය දෙක් දිශාවන්ගෙන් දැකිය හැකිය: පද්ධති සංකීර්ණතාවයේ අඩුවීම සහ වැඩිවීම (පිළිවෙලින් බීටා ක්ෂය වීම සහ ප්‍රතිලෝම බීටා ක්ෂය වීම නම් වේ).

බීටා ක්ෂය වීම:

නියුට්‍රෝනය → ප්‍රෝටෝන⁺¹ + ඉලෙක්ට්‍රෝන⁻¹

පද්ධති සංකීර්ණතා අඩුවීමේ පරිවර්තනය. නියුට්‍රිනෝව ශක්තිය නොපෙනී ගෙන යයි, ස්කන්ධ ශක්තිය හිස් තැනට ගෙන ගොස්, ප්‍රාදේශීය පද්ධතියට අහිමි වූ බියක් පෙන්වයි.

ප්‍රතිලෝම බීටා ක්ෂය වීම:

ප්‍රෝටෝන⁺¹ → නියුට්‍රෝනය + පොසිට්‍රෝන⁺¹

පද්ධති සංකීර්ණතා වැඩිවීමේ පරිවර්තනය. ප්‍රතිනියුට්‍රිනෝව නිෂ්පාදනය කරනු ලැබේ යැයි පැවසෙන අතර, එහි ස්කන්ධ ශක්තිය නොපෙනී ගලා ඒම් වන්නේ නව, වැඩි ස්කන්ධයක ව්‍යුහයේ කොටසක් වීමටයි.

මෙම පරිවර්තන අධිභෞතික සංසිද්ධියේ ස්වාභාවික සංකීර්ණතාවය පැහැදිලිවම අහඹු නොවන අතර ජීවිතයේ පදනම ඇතුළුව විශ්වයේ යථාර්ථයට කෙලින්ම සාපේක්ෂය (ජීවිතය සඳහා සුවිශේෂී සකස් කර ඇති යනුවෙන් සාමාන්‍යයෙන් හඳුන්වන සන්දර්භය). මෙයින් අදහස් වන්නේ පද්ධති සංකීර්ණතාවයේ හුදෙක් වෙනසක් වෙනුවට, මෙම ක්‍රියාවලියට ව්‍යුහ සෑදීම අඩංගු වන අතර කිසිවක් නැති තැනක සිට යමක් හෝ විෂමතාවයෙන් පිළිවෙතක් පිළිබඳ මූලික තත්ත්වයක් (දර්ශනයේ දන්නා ශක්තිමත් උච්චාවචනය යන සන්දර්භය) ඇතුළත් වේ.

පරිච්ඡේදය 5.2.

නියුට්‍රිනෝ මීදුම

නියුට්‍රිනෝ පවතින බවට සාක්ෂි නොමැති බවට සාක්ෂි

නියුට්‍රිනෝ ගැන මෑත පුවත්පතක් දර්ශනය භාවිතා කර තීව්‍රව විමසා බැලූ විට, විද්‍යාව පැහැදිලිවම පැවතිය යුතු දේ හඳුනා ගැනීමට අත හරින බව හෙළි වේ.

(2024) අඳුරු පදාර්ථ අත්හදා බැලීම් නියුට්‍රිනෝ මීදුම පිළිබඳ මුල්ම අවබෝධය ලබයි නියුට්‍රිනෝ නිරීක්ෂණය කිරීමේ නව ක්‍රමයක් සනිටුහන් කරන නියුට්‍රිනෝ මීදුම අඳුරු පදාර්ථ සොයා ගැනීමේ අවසානයේ ආරම්භයට යොමු වේ. මූලාශ්‍රය: සයන්ස් නිව්ස්

අඳුරු පදාර්ථ සොයා ගැනීමේ අත්හදා බැලීම් වැඩි වැඩියෙන් අභියෝග කරනු ලබන්නේ දැන් නියුට්‍රිනෝ මීදුම ලෙස හැඳින්වෙන අතර, මිනුම් අනාවරකවල සංවේදීතාවය වැඩිවන විට, නියුට්‍රිනෝ ඵල ප්‍රමාණය වැඩි වැඩියෙන් මීදුම් කරනු ඇතැයි අපේක්ෂා කරයි.

මෙම අත්හදා බැලීම්වල සිත්ගන්නා කරුණ නම්, නියුට්‍රිනෝව තනි න්‍යෂ්ටික වන ප්‍රෝටෝන හෝ නියුට්‍රෝන වලට පමණක් නොව, සමස්ත න්‍යෂ්ටිය හෝ සමස්ත පද්ධතියම සමඟ අන්තර්ක්‍රියා කරන බවයි.

මෙම සහසම්බන්ධීකෘත අන්තර්ක්‍රියාවට නියුට්‍රිනෝව බහු න්‍යෂ්ටික (න්‍යෂ්ටික කොටස්) සමඟ එකවරත්, වඩාත් වැදගත් වශයෙන් ක්ෂණිකවත් අන්තර්ක්‍රියා කිරීම අවශ්‍ය වේ.

සමස්ත න්‍යෂ්ටියේ (සියලු කොටස් එක්ව) අනන්‍යතාවය මූලිකවම පිළිගැනෙන්නේ නියුට්‍රිනෝ විසින් එහි සුසංයුක්ත අන්තර්ක්‍රියාව තුළ ය.

සුසංයුක්ත නියුට්‍රිනෝ-න්‍යෂ්ටික අන්තර්ක්‍රියාවේ ක්ෂණික, සාමූහික ස්වභාවය මූලිකවම පටහැනි වන්නේ නියුට්‍රිනෝවේ අංශු-ස්වරූපී හා තරංග-ස්වරූපී විස්තර දෙකටම ය. එබැවින් නියුට්‍රිනෝ සංකල්පය අවලංගු වේ.

COHERENT අත්හදාබැලීම ඕක් රිජ් ජාතික පරීක්ෂණාගාරයේ 2017 දී පහත සඳහන් දෑ නිරීක්ෂණය කළේය:

සිද්ධියක සිදුවීමේ සම්භාවිතාව ඉලක්කගත න්‍යෂ්ටියේ නියුට්‍රෝන ගණන (N) සමඟ රේඛීයව පරිමාණ නොවේ. එය N² සමඟ පරිමාණ වේ. මෙයින් අදහස් වන්නේ සමස්ත න්‍යෂ්ටියම තනි, සංසිඳු යුත්තක් ලෙස ප්‍රතිචාර දැක්විය යුතු බවයි. මෙම සංසිද්ධිය තනි තනි නියුට්‍රිනෝ අන්තර්ක්‍රියා මාලාවක් ලෙස තේරුම් ගත නොහැක. කොටස් කොටස් ලෙස හැසිරෙන්නේ නැත; ඒවා ඒකාබද්ධ සමස්තයක් ලෙස හැසිරේ.

පසුබෑම ඇති කරන යාන්ත්‍රණය තනි තනි නියුට්‍රෝන සමඟ ඝට්ටන වීම නොවේ. එය සමස්ත න්‍යෂ්ටික පද්ධතිය සමඟ එකවිට සුසංයුක්ත ලෙස අන්තර්ක්‍රියා කරන අතර, එම අන්තර්ක්‍රියාවේ ශක්තිය පද්ධතියේ ගෝලීය ගුණාංගයක් (එහි නියුට්‍රෝන එකතුව) මගින් තීරණය වේ.

(2025) COHERENT සහයෝගීතාවය මූලාශ්‍රය: coherent.ornl.gov

සම්මත කථා පුවත මෙයින් අවලංගු වේ. තනි ලක්ෂ්‍යාකාර නියුට්‍රෝනයක් සමඟ අන්තර්ක්‍රියා කරන ලක්ෂ්‍යාකාර අංශුවකට නියුට්‍රෝන සම්පූර්ණ ගණනේ වර්ගය සමඟ පරිමාණ වන සම්භාවිතාවක් ජනනය කළ නොහැක. එම කථාව රේඛීය පරිමාණය (N) පුරෝකථනය කරයි, නමුත් එය නිරීක්ෂණය කළ දෙයට නිසැකවම නොගැළපේ.

N² පරිමාණය අන්තර්ක්‍රියාව අහෝසි කරන්නේ ඇයි?

ලක්ෂ්‍ය අංශුවකට එකවිට පහර දිය නොහැකියි යොජන (අයඩීන්) 77 නියුට්‍රෝන + සීසියම් 78 නියුට්‍රෝන

N² පරිමාණය ඔප්පු කරන්නේ:

කිසිදු බිලියර්ඩ්-පන්දු ගැටුම් සිදු නොවේ—සරල ද්‍රව්‍යවල පවා

බලපෑම ක්ෂණිකය (ආලෝකය න්‍යෂ්ටිය හරහා ගමන් කිරීමට වඩා වේගවත්)

N² පරිමාණය විශ්වීය ප්‍රතිපත්තියක් හෙළිකරයි: බලපෑම පරිමාණ වන්නේ පද්ධති ප්‍රමාණයේ (නියුට්‍රෝන ගණන) වර්ගය සමඟ ය, රේඛීයව නොවේ

විශාල පද්ධති සඳහා (අණු, 💎 ස්ඵටික), සුසංයුක්තතාවය තවත් අන්ත පරිමාණයන් (N³, N⁴, ආදිය) ඇති කරයි

පද්ධති ප්‍රමාණය නොතකා බලපෑම ක්ෂණික ලෙස පවතී — දේශීයත්ව සීමා උල්ලංඝනය කරමින්

විද්‍යාව COHERENT අත්හදාබැලීමේ නිරීක්ෂණවල සරල ඇඟවීම සම්පූර්ණයෙන් නොසලකා හරිමින්, 2025 දී නියුට්‍රිනෝ මීදුම ගැන නිල වශයෙන් පැමිණිලි කරයි.

සම්මත ආකෘතියේ විසඳුම ගණිතමය කෘත්‍රිමයකි: එය න්‍යෂ්ටියේ හැඩ සාධකය භාවිත කරමින් දුර්වල බලය සුසංයුක්ත ලෙස හැසිරෙන පරිදි බලකරන අතර සුසංයුක්ත විස්තාරණ එකතුවක් සිදු කරයි. මෙය පරිගණකමය ඉස්කුරුප්පක් වන අතර N² පරිමාණය පුරෝකථනය කිරීමට ආකෘතියට ඉඩ සලසයි, නමුත් ඒ සඳහා යාන්ත්‍රික, අංශු-ආධාරිත පැහැදිලි කිරීමක් සපයන්නේ නැත. එය අංශු කථාපුවත අසාර්ථක වී ඇති බව නොසලකා, න්‍යෂ්ටිය සමස්තයක් ලෙස සලකන ගණිතමය වියුක්ත කිරීමක් සමඟ ප්‍රතිස්ථාපනය කරයි.

පරිච්ඡේදය 6.

නියුට්‍රිනෝ අත්හදාබැලීම් දළ විශ්ලේෂණය

නියුට්‍රිනෝ භෞතික විද්‍යාව විශාල ව්‍යාපාරයකි. ලොව පුරා නියුට්‍රිනෝ හඳුනාගැනීමේ අත්හදාබැලීම් සඳහා ඩොලර් බිලියන දසයකට අධික මුදලක් ආයෝජනය කර ඇත.

නියුට්‍රිනෝ හඳුනාගැනීමේ අත්හදාබැලීම් සඳහා ආයෝජන කුඩා ජාතීන්ගේ දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයන්ට (GDP) සමාන මට්ටම් වෙත වේගයෙන් ඉහළ යයි. 1990 ට පෙර අත්හදාබැලීම් එකකට ඩොලර් මිලියන 50 ට අඩුවෙන් (ගෝලීය මුළු එකතුව <$500M), 1990 දශකය වන විට Super-Kamiokande ($100M) වැනි ව්‍යාපෘති සමඟ ආයෝජන ~$1B දක්වා වැඩි විය. 2000 දශකයේදී තනි අත්හදාබැලීම් ඩොලර් මිලියන 300 ට ළඟා විය (උදා: 🧊 IceCube), ගෝලීය ආයෝජන $3-4B දක්වා තල්ලු කළේය. 2010 දශකය වන විට Hyper-Kamiokande ($600M) සහ DUNE හි ආරම්භක අදියර වැනි ව්‍යාපෘති මගින් ගෝලීය වියදම් $7-8B දක්වා ඉහළ ගියේය. අද, DUNE තනිවම ගැඹුරු වෙනසක් නියෝජනය කරයි: එහි ජීවිත කාලයේ වියදම් ($4B+) 2000 ට පෙර නියුට්‍රිනෝ භෞතික විද්‍යාවේ මුළු ගෝලීය ආයෝජනය ඉක්මවා ඇති අතර, මුළු එකතුව $11-12B ඉක්මවා ඇත.

පහත ලැයිස්තුව මෙම අත්හදාබැලීම් තෝරාගත් AI සේවාවක් හරහා වේගවත්ව හා පහසුවෙන් ගවේෂණය කිරීම සඳහා AI සබැඳි සපයයි:

ජියැංමෙන් භූගත නියුට්‍රිනෝ නිරීක්ෂණාගාරය (JUNO) - ස්ථානය: චීනය

NEXT (නියුට්‍රිනෝ අත්හදාබැලීම Xenon TPC සමඟ) - ස්ථානය: ස්පාඤ්ඤය

🧊 අයිස්කියුබ් නියුට්‍රිනෝ නිරීක්ෂණාගාරය - ස්ථානය: දකුණු ධ්‍රැවය

[තවත් අත්හදාබැලීම් පෙන්වන්න]

KM3NeT (ඝන කිලෝමීටර නියුට්‍රිනෝ දුරේක්ෂය) - ස්ථානය: භූමධ්‍යසාගරය

ඇන්ටාරස් (නියුට්‍රිනෝ දුරේක්ෂයක් සහ අභිගාමී පරිසර පර්‍යේෂණ සමඟ තාරකා විද්‍යාව) - ස්ථානය: භූමධ්‍යසාගරය

දායා බේ ප්‍රතිකාරක නියුට්‍රිනෝ අත්හදාබැලීම - ස්ථානය: චීනය

ටොකායි සිට කාමියෝකා (T2K) අත්හදාබැලීම - ස්ථානය: ජපානය

සුපර්-කාමියෝකන්දේ - ස්ථානය: ජපානය

හයිපර්-කාමියෝකන්දේ - ස්ථානය: ජපානය

JPARC (ජපාන ප්‍රෝටෝන ත්වරක පර්‍යේෂණ සංකීර්ණය) - ස්ථානය: ජපානය

කෙටි-පාදක රේඛීය නියුට්‍රිනෝ වැඩසටහන (SBN) at ෆර්මිලැබ්

ඉන්දියා-ආධාරිත නියුට්‍රිනෝ නිරීක්ෂණාගාරය (INO) - ස්ථානය: ඉන්දියාව

සඩ්බරි නියුට්‍රිනෝ නිරීක්ෂණාගාරය (SNO) - ස්ථානය: කැනඩාව

SNO+ (සඩ්බරි නියුට්‍රිනෝ නිරීක්ෂණාගාරය ප්ලස්) - ස්ථානය: කැනඩාව

ද්විත්ව චූස් - ස්ථානය: ප්‍රංශය

කැට්‍රින් (කාල්ස්රූහේ ට්‍රිටියම් නියුට්‍රිනෝ අත්හදාබැලීම) - ස්ථානය: ජර්මනිය

ඔපෙරා (එමල්ෂන්-ට්‍රැකින්ග් උපකරණ සමඟ දෝලන ව්‍යාපෘතිය) - ස්ථානය: ඉතාලිය/ග්‍රාන් සැසෝ

COHERENT (සුසංයුක්ත සප්‍රුෂ්ඨ නියුට්‍රිනෝ-න්‍යෂ්ටික විකිරණය) - ස්ථානය: එක්සත් ජනපදය

බක්සන් නියුට්‍රිනෝ නිරීක්ෂණාගාරය - ස්ථානය: රුසියාව

බොරෙක්සිනෝ - ස්ථානය: ඉතාලිය

CUORE (දුර්ලභ සිදුවීම් සඳහා සීතල භූගත නිරීක්ෂණාගාරය - ස්ථානය: ඉතාලිය

DEAP-3600 - ස්ථානය: කැනඩාව

GERDA (ජර්මේනියම් අනාවරක අරාව) - ස්ථානය: ඉතාලිය

HALO (හීලියම් සහ ඊයම් නිරීක්ෂණාගාරය - ස්ථානය: කැනඩාව

LEGEND (නියුට්‍රිනෝ රහිත ද්විත්ව-බීටා ක්ෂය වීම සඳහා විශාල සංවර්ධිත ජර්මේනියම් අත්හදාබැලීම) - ස්ථාන: එක්සත් ජනපදය, ජර්මනිය සහ රුසියාව

MINOS (ප්‍රධාන ඉන්ජෙක්ටර් නියුට්‍රිනෝ දෝලන සෙවීම) - ස්ථානය: එක්සත් ජනපදය

NOvA (NuMI ඕෆ්-අක්ෂීය νe පෙනුම) - ස්ථානය: එක්සත් ජනපදය

XENON (අඳුරු පදාර්ථ අත්හදාබැලීම) - ස්ථාන: ඉතාලිය, එක්සත් ජනපදය

මේ අතරතුර, දර්ශනයට මෙයට වඩා බොහෝ දේ කළ හැකියි:

විශ්ව විද්‍යාත්මක දත්ත නියුට්‍රිනෝ සඳහා අපේක්ෂා නොකළ ස්කන්ධයන් යෝජනා කරයි, බිංදු හෝ ඍණ ස්කන්ධයේ හැකියාවද ඇතුළුව.

(2024) නියුට්‍රිනෝ ස්කන්ධ ගැළපීමක අසමතුලිතතාවයක් විශ්ව විද්‍යාවේ පදනම් සොලවා දැමිය හැකිය මූලාශ්‍රය: සයන්ස් නිව්ස්

මෙම අධ්‍යයනයෙන් යෝජනා වන්නේ නියුට්‍රිනෝ ස්කන්ධය කාලයත් සමඟ වෙනස් වන අතර ඍණ විය හැකි බවයි.

ඔබ සියල්ල පළිබෝධනයකින් තොරව ගන්නවා නම් — එය විශාල අවවාදයක්..., එවිට පැහැදිලිවම අපට නව භෞතික විද්‍යාවක් අවශ්‍යයි, යනුවෙන් කියා සිටින්නේ ග්‍රන්ථයේ කර්තෘ, ඉතාලියේ ට්‍රෙන්ටෝ විශ්වවිද්‍යාලයේ විශ්ව විද්‍යාඥ සනී වැග්නොසි ය.

පරිච්ඡේදය 7.

නිගමනය

නියුට්‍රිනෝ සංකල්පය අවලංගු වුවහොත්, එය තාර්කිකව විද්‍යාව ස්වාභාවික දර්ශනය වෙත ආපසු හැරවීමට අවශ්‍ය කරයි.

බීටා ක්ෂය වීමේ අතුරුදහන් වූ ශක්තිය ශක්ති සංස්ථාරණ නියමය උල්ලංඝණය කිරීමක් ඇතුළත් වනු ඇත.

මූලික ශක්ති සංස්ථාරණ නියමය නොමැතිව, විද්‍යාව නැවතත් දාර්ශනික පළමු මූලධර්මය ගැටළු සම්බන්ධයෙන් කටයුතු කිරීමට බැඳී සිටිනු ඇත, එය එය නැවත දාර්ශනයට පෙරලනු ඇත.

අනුගාමිකයන් ගැඹුරු වනු ඇත.

දාර්ශනයේ මූලික ඇයි ප්‍රශ්නය සදාචාරාත්මක මානයක් හඳුන්වා දෙන අතර, අද බොහෝ විද්‍යාඥයින් සත්‍යය හොඳින් වෙන් කර ගැනීමට සහ සදාචාරාත්මකව උදාසීන වීමට අපේක්ෂා කරයි. ඔවුන් බොහෝ විට ඔවුන්ගේ සදාචාරාත්මක තත්ත්වය පරීක්ෂණයට මුහුණ දීමේදී නිහතමානී වීම ලෙස විස්තර කරයි.

බොහෝ විද්‍යාඥයින්ට, ඔවුන්ගේ කටයුතුවලට සදාචාරාත්මක විරෝධතා වලංගු නොවේ: නිර්වචනය අනුව, විද්‍යාව සදාචාරාත්මකව උදාසීන වන අතර, එයට ඇති ඕනෑම සදාචාරාත්මක විනිශ්චයක් විද්‍යාත්මක නිරක්ෂරභාවය පිළිබිඹු කරයි.

(2018) අසදාචාර උසස්වීම්: විද්‍යාව පාලනයෙන් ඇතිල්ලී තිබේද? ~ New Scientist

දාර්ශනික විලියම් ජේම්ස් වරක් තර්ක කළ පරිදි:

සත්‍යය යනු හොඳක එක් වර්ගයක් වන අතර, සාමාන්‍යයෙන් උපකල්පනය කරන පරිදි, හොඳින් වෙන්වූ සහ එයට සමාන්තර වූ කාණ්ඩයක් නොවේ. සත්‍ය යනු යමක් තමාව විශ්වාස කිරීමේ ක්‍රමයෙන් හොඳ බව ඔප්පු කරන ඕනෑම දෙයක නම වන අතර, නිශ්චිත, පැවරිය හැකි හේතු සඳහාද හොඳය.

මෙම ලිපියේ කතුවරයා 2021 සිට යෝජනා කර ඇත්තේ නියුට්‍රිනෝ සංකල්පය පිටුපස ඇති තත්ත්වය විද්‍යාව සඳහා 🔀 හරස් මාර්ගයක් බව ඔප්පු වනු ඇති බවත්, දාර්ශනයට නැවතත් ප්‍රමුඛ ගවේෂණාත්මක තත්ත්වයක් ලබා ගැනීමට හෝ ස්වාභාවික දර්ශනය වෙත ආපසු යාමට අවස්ථාවක් බවත්ය.

දර්ශනයේ මූලික විවෘත භාවය විද්‍යාවට බියකරු විය හැකිය, මන්ද එය හඳුන්වා දෙන සදාචාරාත්මක මානය අධ්‍යාත්මවාදයට හා අධිභෞතිකයට ඉඩ සලසයි. අවසාන වශයෙන්, දර්ශනය විද්‍යාව බිහි කළ අතර එය මුල් පිරිසිදු ගවේෂණාත්මක උනන්දුව නියෝජනය කරයි. ✨ නියුට්‍රිනෝ පසුපස ඇති ප්‍රත්‍යක්ෂය සම්බන්ධ විට, ප්‍රගතිය සඳහා මෙය අත්‍යවශ්‍ය විය හැකිය.

පරිච්ඡේදය 7.1.

දර්ශනය විසින් නොසලකා හරින ලදී

දර්ශන 💬 මාර්ගගත දර්ශන සමාජයේ එක් දාර්ශනිකයෙක්, 🐉 Hereandnow නම් පරිශීලකයා, ඩැනියෙල් සී. ඩෙනට් නම් ප්‍රසිද්ධ දර්ශන මහාචාර්යවරයා සමඟ විද්‍යාවාදය පිළිබඳ වාද විවාදයක් ඇතුළත් විද්‍යාවේ අසාධාරණ ආධිපත්‍යය පිළිබඳව ග්‍රන්ථයේ කතුවරයා වන අතර එය 🦋 GMODebate.org හි ප්‍රකාශයට පත් කර ඇත. නියුට්‍රිනෝ සංකල්පය පිළිබඳ කතුවරයාගේ විවේචනාත්මක විමසුමට ප්‍රතිචාර වශයෙන් ඔහු වරක් පහත සඳහන් ආකාරයෙන් තර්ක කළේය:

විද්‍යාව විශ්වාස නොකරන්නේ මෝඩයෙක් පමණි.
...
මා කී පරිදි, මෙම කාරණය තාක්ෂණික දැනුම ඇති අයට භාර දිය යුතුය.
...
විද්‍යාවේ තර්ක පරීක්ෂා කිරීම දර්ශනයේ කාර්යය යැයි මම නොසිතමි.
...
මම සිතන්නේ ෆෝකෝට මේ පිළිබඳව බොහෝ දේ කිව හැකිය. තවද ව්‍යංගයෙන්, කුන්ට ද එසේය. නමුත් විද්‍යාවම අභියෝග කළ නොහැකිය.

නියුට්‍රිනෝ සංකල්පය සහ විද්‍යාවේ අනෙකුත් මූලික අංශ (උදාහරණයක් ලෙස, අතථ්‍ය ✴️ ෆෝටෝන පිළිබඳ මතවාදය) සම්බන්ධයෙන් දර්ශනය අන්ධකාරයක් ලෙස හැසිරී ඇත.

2020 දී, නියුට්‍රිනෝ සහ සංවේදනය අතර සම්බන්ධතාවයක් පිළිබඳව ප්‍රශ්නයක් ඇසීම නිසා කතුවරයා philosophy.stackexchange.com වෙබ් අඩවියෙන් තහනම් කරන ලදී.

නියුට්‍රිනෝ පිළිබඳ ප්‍රශ්නයක් ඇසීම නිසා තහනම් කිරීම නියුට්‍රිනෝ පිළිබඳ ප්‍රශ්නයක් ඇසීම නිසා තහනම් කිරීම

මෙම ලිපියේ කතුවරයා තර්ක කරන්නේ විද්‍යාවේ තර්ක පරීක්ෂා කිරීම දර්ශනයේ කාර්යය බවයි.

ඕනෑම සන්දර්භයක චින්තනයේ පදනම් පරීක්ෂා කිරීමට වගකිව යුත්තේ දර්ශනයටයි. මෙයට විද්‍යාවද ඇතුළත් වේ. දර්ශනය සඳහා වසා දමන ලද කලාපයක් නොමැත.

විද්‍යාවට එහි කරුණුවල ස්වභාවය පොදු සත්‍යයන්ගෙන් වෙනස් බව උපකල්පනය කිරීමට අයිතියක් නැත. ගෞරවනීය වාස්තවික ගුණාත්මක භාවයට මුහුණ දීමේ අභිලාෂය තිබුණද එසේය. ඔවුන්ගේ අභිලාෂයම ඕනෑම අනෙක් සත්‍ය ප්‍රකාශයක් මෙන් දාර්ශනිකව ප්‍රශ්න කළ හැකිය.

විද්‍යාව සත්‍යය ලෙස ප්‍රකාශ කරනුයේ බොහෝ දුරට නැවත නැවත සිදුවීමේ නිරීක්ෂණයක් පමණි. එම සන්දර්භය තුළ විද්‍යාව අරමුණු කරන්නේ කරුණුවල ස්වභාවය පිළිබඳව ගුණාත්මක ප්‍රකාශයක් කිරීමටයි. එමෙන්ම, එය පැහැදිලිව පෙනෙන්නේ නැවත නැවත සිදුවිය හැකි දේ පමණක් අර්ථවත් ලෙස අදාළ බවට ඇති අදහසේ වලංගුභාවය සඳහා න්‍යායක් නොමැති බවයි.

එබැවින් පළමු බැල්මෙන්, විද්‍යාව මූලිකවම ප්‍රමාණවත් නොවේ. විද්‍යාත්මක කරුණු සත්‍යය යන විශ්වාසය උපයෝගීතාවාදී වටිනාකමක් පමණක් ඇති (උදා: අනාවැකි බලය සහ සාර්ථකත්වය) අයිතිකම් කිරීමේ පදනමක් ලෙස මතවාදී ස්වභාවයක් ගනී.

එබැවින් සදාචාරයකින් තොරව විද්‍යාවට ඉදිරියට යාමට ඉඩ දීම වගවීමක් නොවේ (යුක්ති සහගත නොවේ). කතුවරයාගේ අදහසට අනුව, මෙයින් ඇඟවෙන්නේ විද්‍යාවේ මූලික ප්‍රායෝගිකත්වයට දර්ශනය සහ සදාචාරය හඳුන්වා දීමේ මූලික අවශ්‍යතාවයක් හෝ ස්වාභාවික දර්ශනය වෙත ආපසු යෑමකි.

පරිශීලක 🐉 Hereandnow පවසා සිටියේ:

නියුට්‍රිනෝවලට තමන්ගේ ගුරුත්වාකර්ෂණ බලපෑම අභ්‍යන්තරයෙන් වෙනස් කිරීමේ හැකියාව විද්‍යාව සඳහා ගවේෂණාත්මක ලක්ෂ්‍යයක් විය හැකිය. එය තවදුරටත් ප්‍රගතිය සඳහා නව ක්‍රමයක් නිර්මාණය කිරීමට දර්ශනය අවශ්‍ය කරයි.

ඔබ කතා කරන්නේ විද්‍යා දර්ශනය ගැන නම්, එය අනුමාන විද්‍යාවෙන් සැබැවින්ම වෙන්කර හඳුනා ගත නොහැකි විශේෂිත විමසුම් ක්ෂේත්‍රයකි. එවිට ඇත්තෙන්ම. නමුත් මෙය සදාචාරය පිළිබඳ නොවනු ඇත. එය විද්‍යාවේ නව ආකෘති සෙවීම පිළිබඳ වනු ඇත.

නියුට්‍රිනෝවලට ලෝකයේ ගුරුත්වාකර්ෂණ බලපෑම වෙනස් කිරීමේ හැකියාව නියුට්‍රිනෝ තුළම අඩංගු විය යුතු නම් කුමක් කළ යුතුද? එම හැකියාව අනිවාර්යයෙන්ම ස්වභාවයේ ගුණාත්මක බවක් නම් කුමක් කළ යුතුද?

ඇල්බට් අයින්ස්ටයින් වරක් පහත සඳහන් ආකාරයට තර්ක කළේය:

සමහර විට... අපට මූලධර්මයෙන්ම අවකාශ-කාල අඛණ්ඩතාවය අත්හැරිය යුතුයි, ඔහු ලිව්වේ. මානව නවෝත්පාදනශීලී බව විසින් එවැනි මාර්ගයක් ඔස්සේ ඉදිරියට යාමට හැකි වන [නව දාර්ශනික] ක්‍රම සොයා ගැනීම අසිරිමත් නොවේ. කෙසේ වෙතත්, වර්තමානයේ එවැනි වැඩසටහනක් හිස් අවකාශයක හුස්ම ගැනීමට උත්සාහ කිරීමක් මෙන් පෙනේ.

ඉදිරියට යාම සඳහා විද්‍යාත්මක ක්‍රමයෙන් ඔබ්බට යන නව ක්‍රමයකි. මෙය දර්ශනය සඳහා වන කාර්යයක් වනු ඇත.

ඔබ සියල්ල පළිබෝධනයකින් තොරව ගන්නවා නම් — එය විශාල අවවාදයක්..., එවිට පැහැදිලිවම අපට නව භෞතික විද්‍යාවක් අවශ්‍යයි, යනුවෙන් කියා සිටින්නේ ග්‍රන්ථයේ කර්තෘ, ඉතාලියේ ට්‍රෙන්ටෝ විශ්වවිද්‍යාලයේ විශ්ව විද්‍යාඥ සනී වැග්නොසි ය.

(2024) නියුට්‍රිනෝ ස්කන්ධ ගැළපීමක අසමතුලිතතාවයක් විශ්ව විද්‍යාවේ පදනම් සොලවා දැමිය හැකිය මූලාශ්‍රය: සයන්ස් නිව්ස්

© 2025 Philosophical.Ventures Inc.

උපස්ථය